Lymfoedeem; wat zijn de symptomen?

Lymfoedeem is een aandoening waarbij vocht zich ophoopt in het lichaam doordat het lymfestelsel niet goed werkt. Dit zorgt voor aanhoudende zwelling, meestal in een arm of been. De term wordt vaak gebruikt, maar veel mensen weten niet precies wat het inhoudt of hoe zij het kunnen herkennen. Door de symptomen tijdig te signaleren, kan verdere verergering worden beperkt.

Wat is lymfoedeem?

Het lymfestelsel voert vocht en afvalstoffen af uit het lichaam. Wanneer dit systeem niet goed functioneert of er een blokkade is, blijft er vocht achter in het weefsel. Dit veroorzaakt zwelling. Lymfoedeem kan aangeboren zijn, maar ontstaat vaak na een operatie of bestraling, bijvoorbeeld bij een behandeling tegen borstkanker waarbij lymfeklieren zijn verwijderd.

De klachten kunnen direct ontstaan, maar soms ook pas maanden of jaren later.

Wat zijn de symptomen van lymfoedeem?

De symptomen ontwikkelen zich meestal geleidelijk. In het begin zijn de klachten soms subtiel.

De meest voorkomende klachten zijn:

• Een zichtbare zwelling van een arm, been, hand of voet.
• Een zwaar of gespannen gevoel in het aangedane gebied.
• Verminderde beweeglijkheid door de zwelling.
• Een strak gevoel van de huid.
• Tintelingen of een dof gevoel.

In een vroeg stadium kan de zwelling nog zacht aanvoelen. Wanneer u met een vinger op de huid drukt, blijft er tijdelijk een kuiltje zichtbaar. In een later stadium wordt het weefsel harder en minder soepel.

Lymfoedeem benen

Lymfoedeem benen komt veel voor. Hierbij ontstaat zwelling in één of beide benen. Vaak begint dit bij de enkel of voet en trekt het langzaam omhoog. De huid kan strak aanvoelen en schoenen kunnen strakker zitten dan normaal.

Bij lymfoedeem in de benen ervaren mensen vaak:

• Vermoeide benen aan het einde van de dag.
• Moeite met lang staan of lopen.
• Toename van de zwelling bij warm weer.

Wanneer lymfoedeem benen niet wordt behandeld, kan het weefsel harder worden en kunnen huidproblemen ontstaan. Goede compressie en begeleiding zijn daarom belangrijk.

Is lymfoedeem gevaarlijk?

Een veelgestelde vraag is: is lymfoedeem gevaarlijk? Lymfoedeem is niet direct levensbedreigend. Het is wel een chronische aandoening die zonder behandeling kan verergeren.

Wanneer lymfoedeem niet goed wordt behandeld, kan dit leiden tot:

• Toename van zwelling.
• Verharding van het weefsel.
• Grotere kans op infecties zoals wondroos.
• Beperkingen in bewegen.

Daarom is het belangrijk om klachten serieus te nemen en tijdig advies in te winnen.

Wanneer moet u actie ondernemen?

Heeft u last van aanhoudende zwelling, vooral na een operatie of bestraling? Of merkt u dat één been of arm duidelijk dikker is dan de andere? Dan is het verstandig om dit te laten beoordelen.

Bij eMJe kijken we zorgvuldig naar uw situatie. Door middel van metingen en persoonlijk advies bepalen we welke behandeling passend is. Dit kan bestaan uit therapeutische elastische kousen, zwachteltherapie of aanvullende begeleiding.

Vroege herkenning maakt verschil

Lymfoedeem kan niet volledig worden genezen, maar met de juiste behandeling kunnen klachten goed onder controle worden gehouden. Hoe eerder het wordt herkend, hoe beter het verloop kan worden beïnvloed.

Twijfelt u of uw klachten passen bij lymfoedeem of lymfoedeem benen? Wacht dan niet te lang met het zoeken van advies. Vroege signalering helpt om verdere klachten te beperken en uw dagelijks functioneren te verbeteren.